Artık pazarlarda bağırmak yasak!
Kamuoyunda “Hal Yasası” olarak bilinen Sebze ve Meyveciler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, 1 Ocak 2012'de yürürlüğe girdi.
Daha önce çıkartılan ve uygulaması 2012 yılı başlangıcı olarak kabul edilen yasaya göre, semt pazarlarında satıcılar artık, ''domatese gel'', ''abla sulu limon bunlar'', ''Çengelköy hıyarı'' diye bağırarak satış yapamayacak…
Hal Yasası'na göre, toptancı halleri; imar planlarında belirlenmiş alanlarda, halin sınıfına, büyüklüğüne ve işlem hacmine göre müzayede, depolama, tasnifleme ve ambalajlama tesisleri ile laboratuvar ve soğuk hava deposu gibi diğer asgari koşulları taşıyan projeler çerçevesinde, belediyeler veya büyükşehir belediyeleri tarafından kurulacak.
Halin kuruluşu, en geç 1 ay içinde belediyeler tarafından ilgili bakanlığa bildirilecek.
Yasada, hallerde satılacak mallar tarifi içinde bulunan ''diğer mallar'' ibaresine açıklık getirilerek; et ve et ürünleri, süt ve süt ürünleri, su ürünleri, bal ve kesme çiçek hallerde satılacak mallar kapsamına alındı.
Geçiş yollarında mal teşhir edenlere ve satanlara, çevreyi rahatsız edecek şekilde satış yapanlara, alıcı veya tüketiciye karşı sözlü veya fiili muamelede bulunanlara ve atık malzemelerini belirlenen alanlarda toplamayanlara ya da satış yerini temiz tutmayanlara, 50 lira idari para cezası verilecek..
Ölçü ve tartı aletlerini hileli bir şekilde kullananlar yahut hileli ve karışık olarak mal satanlar; malları gıda güvenilirliğine, teknik ve hijyenik şartlarına aykırı olarak satanlar; kaba, ambalajın üzerinde yazılı miktardan az mal koyanlar hakkında, 200 lira idari para cezası uygulanacak.
Görüntü ve gürültü kirliliğine yol açan ve insan sağlığı ile çok yakından ilintili olan bu yasanın hayata geçirilmesinde kuşkusuz zorluklar yaşanacak..
Eski alışkanlıkları kırmak zor olacak kuşkusuz …
Ama, para cezaları ile bu sürecin hızlandırılması gerekecek mutlaka…
İnsanın kulağını patlatırcasına tırmalayan, pazara girdiğine pişman eden langoroz satıcıların yola gelmesi için vatandaşa da görev düşecek hiç kuşku yok ki…

*

Enerjiyi verimli kullanmak…

Türkiye, enerjide dışa bağımlı bir ülke.
Cumhuriyet tarihinin en yüksek dış-satımına ulaşılması ve bunun önümüzdeki yıllarda artarak sürdürülebilmesi için önündeki engellerin tek-tek kaldırılması gerekiyor..
Kuruluşunun 100. yılında, yani 2023’te 500 milyar dolarlık dış satıma ulaşılması hedeflenmekte.
Ancak, dış-satım ile dış-alım arasındaki açık da giderek büyümekte.
Bunun nedeni, öncelikle enerji için dışa ödenen para.
İkincisi, dış-satım kalemlerinin daha katma değerli hale getirilmesi..
Bir diğeri, pazar alanları ve üretim çeşitliliğinin arttırılması.x
Dördüncüsü, dış-satımcı sayısının arttırılması ve yeni örgütlenme…
Türkiye, halen dış-satıma yönelik büyüme ve kalkınma stratejisini sürdürürken, aynı zamanda yukarıda değinilen konuları da göz önünde bulundurmaya çabalıyor..
Bunlardan ilki, enerji..
Enerjinin verimli kullanılması..
Türkiye’de kullanılan enerjinin yüzde 24’ü evlerde kullanılmakta.
Bunun önemlice bir bölümü de evlerde buzdolapları tarafından çekilmekte.
Daha tasarruflu buzdolabı üretimi ve kullanımı ile sanayide daha tasarruflu motor ve makinelerin kullanılması ile enerjide önemli ölçüde tasarruf etmek olanaklı.
Şimdi Türkiye, bu alanda önemli bir adım atıyor..
Enerji üretimi kadar kullanımının da artık göz önünde ciddi olarak ele alınması gereken bir sürece giriyoruz.
Organize Sanayi Bölgeleri Üst Kuruluşu (OSBÜK) tarafından KKTC'nin Girne şehrinde düzenlenen "5. OSB Enerji Zirvesi"nde konuşan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, enerjiyi üretmek kadar, belki daha da önemli olan hususun enerjiyi verimli kullanmak olduğunu belirterek, herkesi enerjiyi verimli kullanmaya davet etti.
Gerek Türkiye'de, gerekse KKTC'de önemli konulardan birinin de enerji verimliliği olduğunu dile getiren Yıldız, bin dolarlık gayri safi yurtiçi hasıla elde etmek için Türkiye'de 290 litre petrol eşdeğeri enerji harcanırken, bu miktarının OECD ülkelerinde 200 litre, Japonya ve Danimarka gibi ülkelerde ise 100 litre civarında olduğuna dikkat çekti.
OSB’lerde faaliyet gösteren sanayicilerin paranın tasarrufunu ve nasıl kullanılacağını çok iyi bildiğini kaydeden Yıldız, “Enerji verimliliğinde 9-10 ay içinde, en fazla 2 yıl içinde kendini amorti edecek şu anda yatırımlar var enerji verimliliği konusunda. Gelin burada bir seferberlik başlatmış olalım. Her birimiz işletmemizde verimsiz motorlarımızı değiştirmemiz durumda dahi tasarruf elde edebiliriz” diyor..
Dış-alım ve satım arasındaki cari açığın kapatılmasına yönelik yapılacaklardan ilkinin ‘enerjiyi verimli kullanmak’ olduğu gerçeği üzerinde herkesin durması gerekiyor..
*

Sözün özü:
Kelimeler değil, onları konuşan ağızlar önemlidir.
Baraccio

Alıntıdır:
Orhan KAPLAN
orhankaplan@gundem16.com